مديريت منابع انساني در هزاره سوم

در صورتي که مهمترين هنر مديران را انسان سازي و شکوفا کردن و بالفعل نمودن استعدادهاي بالقوه انسانها بدانيم پس پرداختن به سه عنصر اعتقادات و ديدگاهها اصول علمي و مديريتي روابط انساني و کسب تجربيات کاربردي از عوامل بسيار مهم موفقيت مديران خواهند بود . در زير توصيه هايي در زمينه مديريت روابط انساني آورده شده است :

1- قاطع اما مهربان باشيد .

2- جدي اما لطيف باشيد .

3- حتي اگر جوان هستيد در مقام مدير ، پدر باشيد .

4- همواره معلم باشيد و يادتان باشد که همکاران شما از رفتار شما ، بيشتر از گفتار شما مي آموزند .

5- صميمي و با صداقت باشيد و سعي کنيد رفتار شما بر گفتارتان منطبق باشد.

6- زودتر از ديگران بياييد و ديرتر از ديگران برويد .

7- حتما نظم را در محيط کار برقرار کنيد . در يک محيط بي نظم همه طلبکار و مدعي اند ،اما در يک محيط منظم و مبتني بر اصول ، مدعيان احساس بدهکاري خواهند کرد .

8- آراستگي و پيراستگي را که شامل پاکيزگي ، زيبايي ، ايمني ، بهداشت و انضباط مي شود در محيط کار اعمال کنيد . اين پديده موجب بالا رفتن روحيه و در نتيجه افزايش بهره وري و کيفيت مي شود .

9- به اصول ، قولها و تعهدات خود و همکارانتان در مديريت ، پايبند باشيد .

10- حتي الامکان شما يا نماينده شما، بايد در همه صحنه هاي شادي وغم همکارانتان، حضور پيدا کند

11- در امر روابط با ديگران ، احساساتي ، هيجان زده و شتاب زده عمل نکنيد.

12- به پيروي از توصيه هاي حضرت علي (ع) به هنگام خشم ، تصميم نگيريد.

13- در قضاوت عجله نکنيد و آن گاه که قضاوت مي کنيد ، با عدالت قضاوت کنيد .

14- بيش از آنچه مي گوييد ، عمل کنيد و حتي پس از آنکه عمل کرديد ، بگوييد و هرگز مصداق « لم تقولون ما لا تفعلون » نباشيد . چه بسا ضرورت هم نداشته باشد که بگوييد ، نتيجه عمل شما سخنگوي اعتقادات و ديدگاهها و ادعاهاي شماست .

15- اصل (ص) يکي از عوامل مهم اعتماد و اعتقاد زير دستان به مديريت در ايران است . اين اصل مهم شامل اين عوامل مهم مي شود: 1- صداقت 2- صميميت 3- صبوري 4- صراحت 5- صلابت

16- به نمايندگان کارکنان ونيز کارکنان با تجربه و با سابقه اهميت بدهيد و آنها را بازوي فکري و اجرايي خود قرار دهيد. 17- از آنچه در واحدهاي مشابه در جامعه و يا حداقل در اطراف شما مي گذرد ، آگاه باشيد. 18- اطلاعاتتان را در مورد محيط کار و زندگي همکارانتان کامل کنيد . بخصوص به مشکلات اقتصادي و خانوادگي آنها واقف شويد و حتي الامکان براي رفع آنها به آنان کمک کنيد.گاهي کمک فکري شما بيشتر از کمک مالي تان سودمند خواهد بود. کارکنان به کمک روحي شما ، بيش از کمک مالي تان نيازمندند.

19- تبعيض يکي از شکوه هاي عمومي و مشترک همکاران ما در محيط کار است . اين بيماري مديريتي را بشناسيد و در رفع آن بکوشيد .

20- در دروان تنعم و رونق و برکت آنها را دريابيد ، تا در دوران سختي و بحران شما را دريابند.

21- هرگز به خاطر کارهايي که براي همکارانتان مي کنيد ، بر آنها منت مگذاريد .

22- هرگز در حضور جمع با همکارانتان مجادله ، تندي و يا آنها را سرزنش نکنيد . اما در مورد تشويق اين محدوديت را نداريد تشويق عمومي موثرتر و مفيدتر خواهد بود .

23-به موقع تشويق کنيد ، به موقع تذکر دهيد و بيشتر از آنچه که تذکر مي دهيد ، تشويق کنيد و يادتان باشد که تشويق ، الزاما مادي نيست.

24-- از جاذبه و دافعه کمک بگيريد ، اما جاذبه را در حد اعلي و دافعه را در حد نياز و ضرورت به کار بريد و از اين دو حربه براي افراد مختلف ، متناسب با ظرفيت آنها استفاده کنيد.

24- هر گاه تصميم غلطي گرفتيد ، با شهامت و درايت آن را لغو کنيد ، اما سعي کنيد کمتر چنين اتفاقي به وقوع بپيوندد .

25- همکارانتان را در «زحمتها» و در «رحمتها » و حتماٌ در هر دو سهيم کنيد. متاسفانه در کشور ما و در محيطهاي کاري ما ، زير دستان تصور عمومي ديگري از اين موضوع دارند. آنها به غلط يا درست تصور مي کنند « زحمت » ها را از آنها مي کشند و «رحمت » را ديگران که سرپرستان و مديران باشند ، مي برند . تلاش کنيد اين تصور نادرست را در ذهن همکارانتان در عمل از بين ببريد.

26- از قوانين و مقررارت مربوط به حقوق و تکاليف کارکنان ، کاملاٌ مطلع باشيد.

27- همکاران انسان گرا، سليم النفس ، باتقوي ، کاردان و با تجربه را به مسئوليتهايِِي که مربوط به پستهاي مديريت و بخصوص مربوط به روابط کارکنان مي شود ، بگماريد.

28- در مواردي که تصميم شما به منافع عمومي کارکنان مربوط مي شود ، با دقت و حوصله و با اطلاعات و مشورت بيشتر تصميم بگيريد.

29- بگذاريد کارکنان تنها مشکلات را پيش شما نياورند ، از آنها بخواهيد به همراه مشکل و چند راه حل مربوط به آن ، پيش شما بيايند.

30- از فکر و انديشه همکارانتان بيشتر بهره بگيريد و براي اين کار ، برنامه ريزي و تلاش کنيد.

31- همکارانتان را بيش از هر چيز انسان ببينيد و انسانيت آنها را دريابيد تا آنها خود ، کار و مسئوليت را دريابند .

32- در جامعه ما فاصله تحصيلات مديران با کارکنان ، بخصوص کارگران بسيار زياد است. شما اين واقعيت را به خوبي دريابيد و توقعات خود را بر اساس اين آگاهي تنظيم کنيد.

33-در محيط های صنعتي و توليدي کشور ما ، به دليل پايين بودن سطح سواد و تحصيل ، ايجاد همفکري يکي از وظايف دشوار مديران است . ارتباط ديداري و گفتاري در اين مورد شيوه ارتباطي موثر تر و موفق تري به حساب مي آيد.

34- از انتقاد سالم و سازنده نهراسيد و فرصتهاي مفيد و سازنده اي را براي اين کار فراهم آوريد . مطرح نکردن انتقادات از طرف همکاران و نشيدن آنها از طرف شما نه تنها اشکلات را محو نمي کند، بلکه آنها را سنگين تر هم مي کند و از چشم و گوش شما دور نگه مي دارد.

35- اگرچه تعارفات و تملقات ممکن است بيشتر ما را مسرور کنند ، اما بسيار گمراه کننده هستند. براي انتقادات ، بيشتر از تعارفات ، ارزش قايل باشيم.

36 – گاهي همکارانتان را از برخي از امکانات و موهبتهايی که خود از آن بهره مي بريد، برخوردار کنيد.

37- از امکانات ، وسايل و دفاتر کم آرايش وکم آلايش استفاده کنيد.

38- سعي کنيد بين محيط کار و خانواده کارکنان رابطه برقرار کنيد .

39- هر هفته، يا حداقل هر ماه يک بار ، به کارگاهها و واحدهاي تحت سرپرستي خود سر بزنيد و بدون تشريفات و اطلاع قبلي ، در بين کارکنان حضور يابيد.

40- در بازديد ها به کارهاي در حال انجام توجه کنيد و جلوي کار ناقص ، معيوب و بي کيفيت را در هر مرحله اي که هست بگيريد .

41- در مراسم مذهبي ، اجتماعي ، فرهنگي و ورزشي همکارانتان شرکت کنيد. حداقل هر سه ماه يک بار در جمع کارکنان حاضر شويد و درباره مسايل روز جامعه و محيط کار براي آنان سخن بگوييد و اطلاعات صحيح و به موقع سازماني و اجتماعي را در اختيار همکارانتان قرار دهيد.

42- -هرازگاهي (هر چه نزديکتر بهتر) از امکانات و سرويسهاي عمومي کارکنان مثل غذا خوري ، نمازخانه، زمين ورزش و دستشوئي و حمام آنها در محل کار استفاده کرده و يا از آنها بازديد کنيد .

43-هرگز مشکلات و مسايل انساني را مقطعي حل نکنيد، بلکه با ريشه يابي ، آنها را به طور اساسي رفع کنيد.

44- از تورم نيروي انساني جداٌ جلوگيري کنيد ، و آن را جدي بگيريد . تورم نيروي انساني در هر بحران کوچک ، شما را با مشکلات اقتصادي ناشي از بهره وري و همکارانتان را با مشکل امنيت شغلي که يکي از آفات روحيه در بين کارکنان است ، روبرو مي کند .

45-به آموزش و پرورش همکارانتان اهميت دهيد و آن را نه مقطعي و با فاصله ، بلکه با برنامه و به طوري هميشگي تعقيب کنيد.

46- آموزش تنها راه شکوفايي همکاران وا عتماد بخشي به آنان در کارهاي اجرايي و رفتار سازماني است . البته بايد معتقد باشيم که آموزش يک سرمايه گذاري بلند مدت و يکي از عوامل رشد و رضايت روحي کارکنان است.

47- عوامل ترويج فرهنگ کيفيت بيش از آنکه به عوامل تکنيکي مربوط باشد عوامل انساني ارتباط دارد به عبارت ديگر:

- توليد با کيفيت توسط انسان با کيفيت به وجود مي آيد. - انسان باکيفيت انساني است که کاري را از روي علاقه انجام مي دهد نه صرفاٌ از روي تکليف و اجبار

- انسان با کيفيت انساني است که هم انگيزه مند است و هم توانايي انجام کار با کيفيت را دارد.

- انسان با کيفيت داراي توانايي هايي است که حاصل انديشه و استعدادهاي شکوفا شده او در اثر آموزش مداوم است.

- انسان با کيفيت مديريت فردي، خود کنترلي يا خود فرماني را اعمال مي کند ، هم کار را خوب انجام مي دهد و هم به بهبود کار مي انديشد.

پرورش انسانهاي با کيفيت به عهده مدير هر سازماني (والدين هر خانواده اي ) مي باشد.

منبع : نقش دل در مديريت از مجتبي کاشاني، مدير فيلسوف ايراني که بازوان، انديشه و دلهاي ما را قوي – شکوفا و عاشق نمود و در غروب پائيز 23 آذر ماه 83 در خاک دشتهاي پر گل اين سرزمين به آرامش پيوست و مسئوليت ادامه راه سر بلندی کشورمان را به ما سپرد.